FRYSLÂN – De politie in het noorden heeft er ongemerkt een compleet nieuw vakgebied bij gekregen. Naast diefstal, verkeer en openbare orde is er nu ook de categorie “wat gebeurt hier in hemelsnaam”. Agenten rijden tegenwoordig niet alleen op meldingen af, maar ook op situaties waarbij iemand midden op straat een stevig gesprek voert met een prullenbak of zichzelf net heeft benoemd tot hoofd van een eigen republiek in de voortuin. “It hâldt net op,” verzuchtte een agent, terwijl hij probeerde uit te leggen dat een tuinhek geen grensovergang is.
Waar het vroeger nog ging om een buurman die wat vreemd deed en door de straat even werd gecorrigeerd met een “doe normaal man”, is het nu direct opschalen. Resultaat: twee agenten, een politieauto en een halve buurt die staat te kijken hoe iemand een filosofisch betoog houdt tegen een verkeersbord. En dan komt de hamvraag: ga je bekeuren, begeleiden of gewoon even meeluisteren? “Wy witte it soms sels net mear,” klonk het eerlijk vanuit de dienstauto.
Tussendoor laat ook Niels Nippels van de GGZ weten dat het “een ingewikkelde situatie” is. Volgens hem is het belangrijk dat mensen “op de juiste plek terechtkomen”, al blijft die plek in de praktijk vaak net zo ongrijpbaar als de situatie zelf. “We moeten het samen doen,” aldus Nippels, die daarmee vooral bevestigt dat iedereen een beetje naar elkaar zit te kijken.
Het wordt pas echt interessant als de rollen door elkaar gaan lopen. Want als iemand op een rotonde staat te regelen wie er mag rijden terwijl er niemand rijdt, is dat dan initiatief tonen of complete chaos? En als iemand zijn hond aanwijst als woordvoerder en zelf alleen nog knikt, moet je dan de hond aanspreken of het gesprek beëindigen? “Dit giet alle kanten út,” aldus een buurtbewoner die zijn wandeling maar even inkortte.
Ondertussen schuift steeds meer van dit soort situaties richting de politie, simpelweg omdat er niemand anders direct op afkomt. En dus staan agenten daar, met alle goede bedoelingen van de wereld, maar zonder de middelen om er echt iets structureels mee te doen. Of zoals een Fries het droog samenvatte: “Se dogge wat se kinne, mar dit is net harren wurk.”
Nog even terug naar Nippels, die benadrukt dat de GGZ “zeker betrokken is”, maar dat het systeem nu eenmaal “zorgvuldigheid vraagt”. In gewoon Nederlands: eerst formulieren, dan wachten, en daarna nog eens kijken. Ondertussen staat de politie al lang buiten bij iemand die een diepgaand gesprek voert met een kliko.
En eerlijk is eerlijk: het begint ook voor de buitenwereld een beetje verwarrend te worden. Want als de politie straks standaard een stoel en een thermoskan meeneemt, waar ligt dan nog de grens? Wanneer bel je 112 en wanneer nodig je gewoon de buurman uit voor een kop koffie?
Misschien is dat wel de echte vraag hier. Niet wat de politie nog kan, maar wat we met z’n allen zijn gaan doorschuiven. Want zolang iedereen blijft kijken en niemand zich echt verantwoordelijk voelt, blijft het eindstation hetzelfde. En dat is een politieauto, twee agenten en iemand die vol overtuiging uitlegt dat hij vandaag even een verkeerslicht is.
Wat vind jij eigenlijk? Moet de politie dit gewoon blijven oplossen omdat zij er toch al zijn, of wordt het tijd dat andere diensten weer eens hun verantwoordelijkheid pakken? Of zeg je: “ach, sa giet dat no ien kear”, en laten we het gewoon zo doorgaan? Reageer maar, want hier is het laatste woord nog lang niet over gezegd.
